Cơ quan nào có thẩm quyền khởi tố vụ án hình sự?

Cơ quan nào có thẩm quyền khởi tố vụ án hình sự đây là vấn đề quan trọng trong tố tụng hình sự.. Thẩm quyền khởi tố được phân chia giữa cơ quan điều tra, viện kiểm sát và các cơ quan liên quan, dựa trên trình tự và căn cứ pháp luật. Bài viết dưới đây sẽ giải đáp chi tiết về các cơ quan có thẩm quyền và quy trình khởi tố vụ án hình sự.

Thẩm quyền khởi tố vụ án hình sự

Căn cứ khởi tố vụ án hình sự

Căn cứ Điều 143 Bộ luật Tố tụng Hình sự (BLTTHS) 2015, khởi tố vụ án hình sự dựa vào các căn cứ sau:

• Tố giác của cá nhân;
• Tin báo của cơ quan, tổ chức, cá nhân;
• Tin báo trên phương tiện thông tin đại chúng;
• Kiến nghị khởi tố của cơ quan nhà nước;
• Cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng trực tiếp phát hiện dấu hiệu tội phạm;
• Người phạm tội tự thú.

Như vậy, chỉ được khởi tố vụ án khi đã xác định có dấu hiệu tội phạm, việc xác định dấu hiệu tội phạm dựa trên những căn cứ nêu trên.

Trường hợp nào thì không khởi tố vụ án hình sự

Bên cạnh các căn cứ để khởi tố vụ án hình sự tại Điều 143 thì có các trường hợp không khởi tố vụ án hình sự. Cụ thể, quy định tại Điều 157 Bộ Luật tố tụng Hình sự 2015 khi có các căn cứ sau thì không khởi tố:

• Không có sự việc phạm tội;
• Hành vi không cấu thành tội phạm;
• Người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội chưa đến tuổi chịu trách nhiệm hình sự;
• Người mà hành vi phạm tội của họ đã có bản án hoặc quyết định đình chỉ vụ án có hiệu lực pháp luật;
• Đã hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự;
• Tội phạm đã được đại xá;
• Người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội đã chết, trừ trường hợp cần tái thẩm đối với người khác;
• Tội phạm quy định tại khoản 1 các điều 134, 135, 136, 138, 139, 141, 143, 155, 156 và 226 của Bộ luật hình sự mà bị hại hoặc người đại diện của bị hại không yêu cầu khởi tố.

>>> Xem thêm: Không khởi tố vụ án hình sự khi nào?

Thẩm quyền khởi tố vụ án hình sự

Căn cứ Điều 153 Bộ luật Tố tụng Hình sự  2015, thẩm quyền khởi tố vụ án được xác định như sau:

1. Thẩm quyền của cơ quan điều tra

Có thẩm quyền khởi tố tất cả các vụ việc có dấu hiệu tội phạm, trừ các trường hợp thuộc thẩm quyền các cơ quan sau:

• Cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra;
• Viện Kiểm sát;
• Hội đồng xét xử.

2. Thẩm quyền của cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra khi thuộc một trong các trường hợp tại Điều 164 Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015.
3. Thẩm của Viện Kiểm sát

Viện kiểm sát ra quyết định khởi tố thuộc các trường hợp sau:

• Viện kiểm sát hủy bỏ quyết định không khởi tố vụ án hình sự của Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra;
• Viện kiểm sát trực tiếp giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố;
• Viện kiểm sát trực tiếp phát hiện dấu hiệu tội phạm hoặc theo yêu cầu khởi tố của Hội đồng xét xử.

4. Thẩm quyền của Hội đồng xét xử khi

Hội đồng xét xử có thẩm quyền khởi tố nếu tại phiên tòa phát hiện có việc bỏ lọt tội phạm.

Cơ quan có thẩm quyền khởi tố vụ án

Thời hạn ra quyết định khởi tố vụ án hình sự

Trong thời hạn 20 ngày kể từ ngày cơ quan điều tra nhận được đơn tố giác tội phạm thì phải quyết định khởi tố vụ án hình sự hoặc quyết định không khởi tố vụ án hình sự hoặc quyết định tạm đình chỉ việc giải quyết đơn tố giác tội phạm.

Ngoài ra, trường hợp vụ việc bị tố giác, tin báo về tội phạm hoặc kiến nghị khởi tố có nhiều tình tiết phức tạp hoặc phải kiểm tra, xác minh tại nhiều địa điểm thì thời hạn giải quyết tố giác, tin báo, kiến nghị khởi tố có thể kéo dài nhưng không quá 02 tháng.

Trường hợp chưa thể kết thúc việc kiểm tra, xác minh trong thời hạn quy định tại khoản này thì Viện trưởng Viện kiểm sát cùng cấp hoặc Viện trưởng Viện kiểm sát có thẩm quyền có thể gia hạn một lần nhưng không quá 02 tháng.

Trường khi hết thời hạn kiểm tra, xác minh thì Cơ quan điều tra, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra phải có văn bản đề nghị Viện kiểm sát cùng cấp hoặc Viện kiểm sát có thẩm quyền gia hạn thời hạn kiểm tra, xác minh chậm nhất là 05 ngày.

Cơ sở pháp lý: Điều 147 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015

>>> Xem thêm: Quy định về thời hạn khởi tố vụ án hình sự là bao lâu?

Tư vấn về khởi tố vụ án hình sự

• Tư vấn về các căn cứ khởi tố vụ án hình sự;
• Tư vấn các trường hợp không khởi tố hình sự;
• Tư vấn pháp lý, đưa ra phương án giải quyết tối ưu;
• Tư vấn về thẩm quyền khởi tố vụ án hình sự;
• Soạn thảo đơn tố cáo, đơn yêu cầu khởi tố vụ án hình sự;
• Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Quý khách hàng khi bị khởi tố.

>>> Xem thêm: Thủ tục khởi tố vụ án hình sự, quy trình điều tra xét xử vụ án hình sự

Xác định cơ quan có thẩm quyền khởi tố vụ án hình sự là bước quan trọng để đảm bảo tính hợp pháp trong tố tụng hình sự. Thẩm quyền này được quy định rõ ràng nhằm phân định trách nhiệm giữa các cơ quan như cơ quan điều tra, viện kiểm sát và các đơn vị liên quan. Nếu quý khách cần tư vấn pháp lý về thẩm quyền khởi tố hoặc các vấn đề tố tụng hình sự, vui lòng liên hệ hotline 1900633716 hoặc truy cập Website: luat24h.com.vn để được hỗ trợ chi tiết.